بررسی معنای زندگانی از دیدگاه امام علی(ع) و مقایسه آن با دیدگاه ویکتور فرانکل

نوع مقاله: علمی ـ ترویجی (روانشناسی و روانشناسی تربیتی)

نویسندگان

1 دانشیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد رودهن

2 کارشناس ارشد روانشناسی عمومی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد رودهن

چکیده

هدف از این پژوهش، بررسی دیدگاه امام علی (ع) دربارة معنای زندگی و مقایسة آن با نظرگاه ویکتور فرانکل در این زمینه است. روش پژوهش، کیفی با رویکرد تحلیل متن قیاسی- استقرایی است. جامعة پژوهش شامل تعدادی از نامه‌ها، خطبه‌ها و کلمات قصار امام علی (ع) در نهج‌البلاغه، و آثار ویکتور فرانکل است. روش نمونه‌گیری نیز هدفمند است. برای تحلیل داده‌ها از روش توصیف، مقایسه، مقوله‌بندی و مفهوم‌سازی استفاده شده است. یافته‌ها بیانگر این است که مؤلفه‌های معنای زندگی از دیدگاه امام علی (ع) عبارت‌اند از: خداباوری، اعتقاد به دنیا و آخرت، مرگ، هدف زندگی، ارزش‌های اخلاقی، رنج و کار. از دیدگاه  فرانکل نیز عشق، رنج و کار جزء مهم‌ترین منابع معناداری زندگی هستند. در نهج‌البلاغه بااین‌که رنج، کار و عشق (عشق به معبود) مؤلفه‌های معنابخش زندگی هستند، هدف داشتن در زندگی، اعتقاد به دنیا و آخرت، مرگ، خداباوری و ارزش‌های اخلاقی نیز جزء مهم‌ترین منابع معناداری زندگی به‌شمار می‌روند و این‌ها تفاوت اصلی دیدگاه امام علی‌ (ع) با نظریة فرانکل است. 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [العربیة]

دراسة معنى الحیاة من رؤی الإمام علی (ع) ومقارنتها مع وجهة نظر فیکتور فرانکل

چکیده [العربیة]

هدف البحث هو دراسة وجهة نظر الإمام علی (ع) حول معنى الحیاة ومقارنتها مع وجهة نظر فیکتور فرانکل فی هذا المجال. منهج البحث هو المنهج النوعی برؤیة التحلیل القیاسی الاستقرائی للنص. ومجتمع الدراسة یشتمل على عدد من الکتب والخطب والکلام القصار للإمام علی (ع) فی کتابه نهج‌البلاغة وأعمال فیکتور فرانکل. کما أنه تم اختیار العینة بشکل هادف. وقد استخدم المنهج الوصفی والمقارنة والتصنیف وصیاغة المفاهیم فی سبیل تحلیل المعطیات. فالنتائج تشیر إلى أن عناصر معنى الحیاة فی نظرة الإمام هی: التوحید والإیمان بالدنیا والآخرة، والموت وغایة الحیاة والقیم الأخلاقیة والمعاناة والعمل. وأما من وجهة نظر فرانکل فهی: الحب، والمعاناة، والعمل والتی تعتبر من أهم المصادر فی کون الحیاة ذات معنى. و نری فی نهج‌البلاغة مع أن المعاناة والعمل والحب (حب الله) من العناصر التی تعطی الحیاة معناً؛ ولکن السعی وراء الهدف فی الحیاة والاعتقاد بالدنیا والآخرة والموت والتوحید والقیم الأخلاقیة، هی من أهم المصادر فی کون الحیاة ذات معنى، وهذا هو الفرق الأساسی بین رؤیة الإمام ونظریة فرانکل.

کلیدواژه‌ها [العربیة]

  • معنى الحیاة
  • الإمام علی (ع)
  • فرانکل